Sạc 3,7kW hay 7,4kW, nguồn một pha có đủ không, dây và aptomat chọn thế nào, chống giật loại nào — những câu hỏi cần trả lời trước khi khoan lỗ treo bộ sạc lên tường.
Sạc 3,7kW hay 7,4kW, nguồn một pha có đủ không, dây và aptomat chọn thế nào, chống giật loại nào — những câu hỏi cần trả lời trước khi khoan lỗ treo bộ sạc lên tường.
Xe điện ngày càng phổ biến, và câu hỏi đầu tiên của người mua xe thường không phải xe chạy được bao xa mà là sạc ở đâu. Với phần lớn chủ xe, câu trả lời là sạc tại nhà: cắm xe buổi tối, sáng ra pin đầy. Để làm được điều đó an toàn, bộ sạc cần một mạch điện riêng được tính toán đúng. Bài viết này đi qua các bước chuẩn bị trước khi lắp bộ sạc treo tường cho nhà riêng, nhà phố và căn hộ có chỗ đỗ xe riêng.
Hầu hết xe điện đi kèm một bộ sạc di động cắm vào ổ cắm thông thường. Cách này tiện nhưng chậm: công suất khoảng 2 đến 2,3kW, và việc kéo dòng 10A liên tục suốt mười mấy giờ qua một ổ cắm dân dụng là điều không phải ổ cắm nào cũng chịu được. Ổ cắm lỏng chân, dây nhánh nhỏ hay dùng chung với thiết bị khác đều có thể nóng lên đáng kể.
Bộ sạc treo tường (wallbox) có mạch riêng, dây riêng, aptomat riêng và giao tiếp với xe để điều chỉnh dòng sạc. Công suất phổ biến cho nhà ở là 3,7kW (16A một pha) và 7,4kW (32A một pha). Với nguồn ba pha, có thể lên 11kW hoặc 22kW, nhưng nhiều xe chỉ nhận tối đa 7,4 hoặc 11kW từ sạc xoay chiều, nên công suất lớn hơn chưa chắc sạc nhanh hơn.

Bước đầu tiên là xem nhà đang có công tơ và aptomat tổng bao nhiêu ampe. Nhà phố phổ biến có aptomat tổng 40A đến 63A một pha. Một bộ sạc 7,4kW kéo 32A liên tục; nếu cùng lúc chạy hai điều hoà, bếp từ và máy nước nóng, tổng dòng có thể vượt aptomat tổng và làm mất điện cả nhà vào đúng giờ cơm tối.
Có ba cách xử lý. Cách đơn giản là chọn bộ sạc 3,7kW hoặc đặt giới hạn dòng sạc thấp hơn trong ứng dụng. Cách thứ hai là hẹn giờ sạc vào ban đêm, khi các tải lớn khác đã tắt. Cách thứ ba, tốt nhất về lâu dài, là bộ sạc có chức năng cân bằng tải: một cảm biến dòng đặt ở dây tổng báo cho bộ sạc biết nhà đang dùng bao nhiêu, bộ sạc tự giảm dòng khi cần để aptomat tổng không bao giờ quá tải.
Nếu dự định nâng công suất, hãy làm việc với điện lực để nâng công tơ và aptomat tổng trước. Đừng thay aptomat tổng lớn hơn khi cáp từ công tơ vào nhà không được nâng theo.
Mạch sạc là tải liên tục: nó kéo gần đúng dòng định mức trong nhiều giờ liền. Vì vậy dây dẫn nên được chọn dư hơn so với tải gián đoạn cùng dòng. Với bộ sạc 7,4kW 32A, dây đồng 6 mm² là mức tối thiểu cho đường dây ngắn; đường dây dài trên 20 đến 25 mét nên dùng 10 mm² để giảm sụt áp và nhiệt.
Mạch sạc phải là một nhánh riêng từ tủ điện, không chung với ổ cắm hay thiết bị khác. Đường dây đi ngoài trời hoặc trong gara nên luồn ống bảo vệ chịu UV hoặc dùng cáp có vỏ bọc phù hợp môi trường.
Bộ sạc xe điện là nơi dễ phát sinh dòng rò một chiều do mạch điện tử công suất trong xe. Dòng rò một chiều có thể làm thiết bị chống giật loại AC và loại A bão hoà, không tác động đúng khi có rò xoay chiều xảy ra cùng lúc. Vì vậy tiêu chuẩn yêu cầu mạch sạc có bảo vệ dòng rò loại B, hoặc loại A kết hợp với thiết bị phát hiện dòng rò một chiều 6mA.
Nhiều bộ sạc hiện đại tích hợp sẵn mạch phát hiện DC 6mA. Khi đó, ở tủ điện chỉ cần một RCBO loại A 30mA cho nhánh sạc, rẻ hơn đáng kể so với RCD loại B. Hãy kiểm tra thông số bộ sạc trước khi mua thiết bị chống giật, để không thiếu bảo vệ mà cũng không mua thừa.

Bộ sạc nên đặt gần cổng sạc của xe khi đỗ quen thuộc, để cáp không phải căng hay vắt ngang lối đi. Chiều cao phổ biến là 1,2 đến 1,5 mét. Nếu đặt ngoài trời, chọn bộ sạc có cấp bảo vệ IP54 trở lên và nên có mái che để tăng tuổi thọ màn hình và đầu cáp.
Wi-Fi tại vị trí lắp cần đủ mạnh nếu muốn điều khiển qua ứng dụng, hẹn giờ hay cập nhật phần mềm. Gara bê tông kín thường có sóng yếu; một bộ phát Wi-Fi phụ rẻ hơn nhiều so với việc phải ra tận nơi bấm nút mỗi lần.
Đường cáp sạc cần có chỗ treo khi không dùng. Đầu sạc rơi xuống nền, bị xe cán hay bị nước đọng vào là nguyên nhân phổ biến khiến bộ sạc báo lỗi sau vài tháng.
Với căn hộ chung cư có chỗ đỗ riêng, việc lắp bộ sạc cần thoả thuận với ban quản lý: nguồn lấy từ đâu, công tơ riêng hay chung, đường dây đi qua khu vực nào. Giải pháp phổ biến là toà nhà dựng một tủ phân phối cho khu sạc, mỗi điểm sạc có công tơ hoặc được phần mềm quản lý tính điện năng theo người dùng.
Bộ sạc hỗ trợ giao thức OCPP cho phép kết nối với phần mềm quản lý tập trung: xác thực người dùng bằng thẻ hoặc ứng dụng, tính tiền theo số kWh, và cân bằng tải giữa nhiều điểm sạc để không vượt công suất của toà nhà. Đây là điều kiện gần như bắt buộc khi số điểm sạc vượt quá vài vị trí.
Ban quản lý cũng cần xem xét yêu cầu phòng cháy: vị trí đặt điểm sạc, khoảng cách giữa các xe, thiết bị ngắt khẩn cấp và liên kết với hệ thống báo cháy của toà nhà.
Sau khi lắp, hãy cho bộ sạc chạy thử một chu kỳ đầy đủ và dùng nhiệt kế hồng ngoại kiểm tra đầu cực aptomat và đầu đấu trong bộ sạc sau khoảng một giờ sạc ở công suất tối đa. Nhiệt độ ổn định, không có điểm nóng bất thường là dấu hiệu đấu nối tốt. Lặp lại việc kiểm tra này mỗi năm một lần, cùng lúc bấm nút TEST của thiết bị chống giật.
Trả lời đủ các câu hỏi trên trước, việc lắp đặt thường chỉ mất một buổi. Nếu cần, hãy gửi ảnh tủ điện và vị trí đỗ xe cho kỹ sư tư vấn để nhận đề xuất bộ sạc, dây dẫn và thiết bị bảo vệ phù hợp.
Quét mã bằng camera điện thoại để mở trang này
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!